|
Het kiezen van een knaagdier of konijn
Informatie
Voordat u een
knaagdier of konijn wilt aanschaffen zult u zich eerst moeten
oriënteren op de eisen die gesteld worden aan het verantwoord houden
van deze dieren. Er bestaan diverse boeken over verschillende
knaagdieren en konijnen. Hierin wordt ingegaan op rassen, huisvesting,
verzorging, voeding, fokken en opfokken van jonge dieren. Omgang met
dieren en de meest voorkomende ziektes en ongedierte. Ook zijn er
diverse brochures die u kunnen helpen om een keuze te maken, hoewel
een boek veel meer informatie bevat. en uiteraard kunt u bij de
dierenspeciaalzaak terecht voor informatie. Knaagdieren en konijnen
kunt u daar ook aanschaffen. Het is raadzaam om de dieren niet te jong
te kopen. De tabel kan u hier een handje mee helpen. Realiseer voor de
aanschaf, de consequenties die het houden en verzorgen van dieren met
zich meebrengen. Soms kan het houden van knaagdieren en/of konijnen
voor mensen en kinderen een allergische reactie opleveren. Probeer dit
eerst uit, om teleurstelling te voorkomen, en ga eens op bezoek bij
mensen die al een dier van uw keuze hebben.
Knaagdier of konijn
In
tegenstelling tot wat de meeste mensen denken, behoort het konijn niet
tot de knaagdieren maar tot de orde van de haasachtigen. Konijnen zijn
er in vele maten en kleuren. Alleen al in Nederland zijn er meer dan
50 verschillende rassen erkend. De kleinste zijn ongeveer 900 gram,
maar de grootste moeten zwaarder zijn dan 8 kg. Ook zijn er
verschillen in beharing en met hangende en staande oren. Sommige
rassen hebben andere karaktereigenschappen dan de andere. Dit komt ook
voor bij o.a. de cavia. De knaagdierengroep is met meer dan 1.500
soorten de grootste soortenrijke dierengroep die we kennen op aarde.
Onder de knaagdieren vallen onder andere de cavia, chinchilla, degoe,
muis, rat, de (dwerg)hamster, gerbil (ren- of woenstijnmuis) enz. Ook
knaagdieren zijn in verschillende soorten en kleuren te koop. De
laatste jaren komen er steeds meer soorten bij. De kans dat u een dier
in deze groep leuk vindt is dan ook goed denkbaar. Niet alle soorten
zijn even makkelijk te houden. Laat u dan ook goed voorlichten en
verzamel vooraf gegevens over de keuze van uw dier(en).
Aanschaf
Bij het
kopen is het nuttig goed te letten op de gezondheidstoestand van het
dier. Het dier moet een schone, glanzende pels hebben, heldere ogen en
een schone neus. Controleer ook of het dier niet mager is en een
schone anus en achterkant heeft. Koop nooit te jonge dieren. Bij de
aanschaf van een konijn is het bovendien aan te bevelen om de
binnenzijde van de voorpoten te controleren op vuilresten. De pootjes
kunnen vies zijn bij een konijn met de ziekte snot, door het wrijven
van de pootjes langs de neus. Het maakt niet veel uit of u een
mannetje of een vrouwtje koopt. De mannetjes zijn van nature wat
ondernemender. Konijnen, Syrische Hamsters (goudhamster) en
Chinese dwerghamsters kunnen in de meeste gevallen het beste apart
worden gehouden om onnodige vechtpartijen te voorkomen. Over het
algemeen kunnen meerdere volwassen knaagdiermannetjes niet in één hok
gehouden worden, maar wel vrouwtjes en koppels. Hierop zijn
uitzonderingen, dus goede informatie hieromtrent is heel belangrijk.
Bij Gerbils en Chinchilla`s moet u een aanpassingstijd in acht nemen
om ze aan elkaar te laten wennen. Veel kleine knagers, cavia`s en
chinchilla`s zijn van nature liever met meerdere soortgenoten dan
alleen. Bij de aanschaf van muizen is het van belang te weten dat de
urine van een volwassen mannetje zeer sterk ruikt.
Huisvesting
Het
belangrijkste van een kooi of andere behuizing is dat het dier er niet
uit kan komen en dat de kooi veilig is en goed schoon te maken. De
deuropening moet groot genoeg zijn om gemakkelijk in de kooi te werken
of het dier te pakken om te verzorgen. In de meeste gevallen moet het
verblijf ook knaagbestendig zijn. Een konijn kan zowel binnen als
buiten worden gehouden. Zelf in de winter kunnen ze buiten worden
gehouden als ze dit gewend zijn. Het is belangrijk dat het konijn dan
wel over een goed hok beschikt en een beetje beschut wordt neergezet.
Regen- en/of sneeuwinslag moet worden voorkomen.
Een hok kunt u kopen of zelf maken. Konijnen zijn erg zindelijk en het
is dan ook mogelijk om het konijn onder toezicht vrij door het huis te
laten lopen. Het zijn dieren die overal aan knagen dus het is
noodzakelijk om elektriciteitsdraden goed op te bergen. Voor
knaagdieren worden meestal bestaande kooien of soms aquaria gebruikt.
Bij de dierenspeciaalzaak is een grote keus en kan advies worden
gegeven. Voor kleine knaagdieren moet u een kooi hebben waaruit ook de
kleine jongen niet kunnen ontsnappen.
Neem nooit een te kleine kooi en wees voorzichtig met het fokken van
knaagdieren. Voordat u het weet heeft u er veel te veel. In de meeste
gevallen is een drinkfles voor deze diergroep beter dan een drinkbak.
Voerbakken moeten zwaar en stevig zijn zodat ze niet kunnen omvallen.
Voor de grotere dieren is een hooiruif soms aan te bevelen. Minimaal
een maal per week moet het verblijf worden schoongemaakt ter
voorkoming van ziektes. Dieren kunnen niet tegen tocht en er moet dus
een goede plaats gezocht worden voor de kooi. Kleine knaagdieren zijn
zeer nieuwsgierig en verkennen graag de omgeving.
Kooiverrijkingsmiddelen zoals molens, huisjes, trapjes, klimtouw, enz.
worden zeer op prijs gesteld en veraangenamen het woonplezier van uw
huisdier. Plaats nooit een kooi in de garage waarin ook de auto of
sterk ruikende verf- of oplosmiddelen geplaatst zijn. Dit kan de
gezondheid van uw dier aantasten. Vele tuinplanten en struiken zijn
giftig voor uw dier. Bij het buiten plaatsen van een dier kunt u het
beste gebruik maken van een dichte ren. Bescherming tegen dieren, zon,
regen en wind moet altijd geboden worden.
Voeding
Onze
knaagdieren en konijnen hebben in de loop van de domesticatie hun
tegenwoordig leefwijze en voedingsbehoeften gedeeltelijk veranderd.
Toch moet de voeding zoveel mogelijk overeenkomen met die van de
natuurlijke situatie. Het hoofdvoer moet een uitgebalanceerde
samenstelling hebben met alle bouwstoffen, vitamines en mineralen. Het
klinkt erg moeilijk, maar een compleet geperst brokje bevat alles wat
het dier nodig heeft. Alle diersoorten moeten altijd voldoende vers
drinkwater en goed hooi tot hun beschikking hebben.
Gemengd voer ziet er leuk uit, maar de dieren eten eerst de lekkere
zaden uit het voer en laten de rest staan. Op den duur kan dit gebreksverschijnselen veroorzaken. Volwassen konijnen krijgen een
bepaalde hoeveelheid krachtvoer per dag, maar alle andere dieren
moeten onbeperkt gevoerd worden. Als er geen voer in de kooi aanwezig
is, worden ze al snel ziek. Bij verandering van voer is het beter om
dit geleidelijk aan te doen om diarree te voorkomen. Als extra kunt u
ze bij de dierenspeciaalzaak verkrijgbare snoepjes geven.
Versnaperingen mogen nooit ten koste gaan van de gewone voeding.
Knaagstenen en/of zoutblokjes zijn in de meeste gevallen aan te raden.
Bij de chinchilla is het beter om geen zoutblokje te geven, ook
versnaperingen worden door deze dieren slecht verdragen.
De Chinese dwerghamster moet naast zijn zaden nog eenderde deel van
zijn voeding aan dierlijke eiwitten hebben. Veel kleine knagers eten
wat dierlijke eiwitten, naast hun zaden en fruit. Cavia`s zijn grote
eters en naast ± 30 gram voer per dag mag dagelijks groente en fruit
worden gegeven. In het speciale caviavoer moet voldoende vitamine C
verwerkt zijn, omdat ze dit niet zelf kunnen aanmaken. Aan een
volwassen cavia van ongeveer 1 kilo moet 20 mg vitamine C per dag
verstrekt worden. Drachtige of zieke dieren krijgen zelfs het dubbele.
Jonge konijnen mogen onbeperkt eten van hun jeugdvoer. Na vijf maanden
is het beter om ze beperkt te voeren, anders worden ze te dik.
Fouten in de voeding kunnen ziektes of zelfs de dood veroorzaken. Zoek
goed uit wat de dieren wel of niet mogen hebben. Vraag bij twijfel
altijd na of u een bepaald voer wel kunt geven voordat je het geeft.
Dit geldt zeker voor kruiden uit de tuin of natuur. Vele soorten zijn
giftig en worden niet of slecht verdragen.
Schrik niet als het dier zijn eigen uitwerpselen opeet. Dit is heel
normaal voor konijnen en knaagdieren die zo hun dieet aanvullen met de
nog niet geheel opgenomen vitamines en mineralen.
Hanteren
Pak een dier nooit bij de oren of in het nekvel, dat doet pijn. Zorg
bij het oppakken dat het hoofd naar u toe staat zodat u onmiddellijk
kan ingrijpen als het mis gaat. Ook bent u een veilige haven boven de
afgrond. Plaats bij het oppakken de ene hand voor onder de borst en de
andere achter de buik waarna het dier kan worden opgetild. Bij een
juiste manier van optillen, zal het dier weinig tegenstribbelen. Ook
voor kleine knaagdieren is het scheppen met twee handen één van de
vele methodes die er zijn. De chinchilla, rat, muis en in beperkte
mate de gerbil kunnen aan de staartbasis worden opgetild en daarna zo
snel mogelijk op de hand of arm geplaatst worden.
Bij verkeerd oppakken van een gerbil kan de huid van de staart
afscheuren. Dit groeit niet meer aan en dierenartshulp is
noodzakelijk. Verkeerd oppakken moet dus voorkomen worden.
Ziekten
Voor deze groep dieren geldt dat als u ziet dat ze niet geheel lekker
zijn, u onmiddellijk contact opneemt met uw winkelier. Deze zal u
adviseren en, indien nodig, doorverwijzen naar de dierenarts. Als ze
stil in een hoekje zitten, met de kop omlaag, beharing staat open en
heeft geen glans, dan kan het dier ziek zijn.
Deze groep dieren moet ook altijd trek hebben in eten. Controleer
daarom iedere dag of het dier heeft gegeten. De dieren moeten altijd
heldere ogen en een schone neus hebben. Bij diarree bevuilen de dieren
vaak de achterpoten en achterkant. Dierenartshulp is dan dringend
noodzakelijk. Konijnen bij een erkende dierenspeciaalzaak zijn ingeënt
tegen twee gevaarlijke ziekten, te weten Mixomatose en VHD.
Tanden en nagels moeten regelmatig worden gecontroleerd. Zijn ze te
lang, dan kunt u ze (laten) knippen. Vachtverzorging zal afhangen van
het soort van beharing. Daarom is het belangrijk om hier zelf wat over
te lezen en u goed laat voorlichten hoe uw dier verzorgd moet worden.
Voor de chinchilla en de gerbils is bijvoorbeeld een zandbad nodig om
hun beharing goed te onderhouden.
Vakantie
Als er tijdens uw vakantie niemand voor uw dier kan zorgen, dan kunt u
ze vaak wel onderbrengen in een gespecialiseerd pension.
Uw dier is geen wegwerpartikel, dus loslaten in de vrije natuur of
dumpen in een kinderboerderij is geen goede oplossing van uw mogelijk
probleem.
Opvangcentra bestaan als u (door welke omstandigheden dan ook) niet
meer voor uw dier kunt zorgen.
Zorg ook als u met deze dieren gaat fokken dat u voldoende nieuwe
tehuizen voor uw nakomelingen heeft, omdat de nesten vaak erg groot
kunnen zijn.
|
